Pwll Mawr
(Amgueddfa Lofaol Genedlaethol Cymru)

Cyflwyniad

Roedd y Pwll Mawr yn gweithio fel pwll glo hyd nes y caeodd ym 1980. Yna, ym 1983 daeth yn amgueddfa i ddiwydiant glo De Cymru ac ar Chwefror 1af 2001 daeth yn rhan o Amgueddfeydd ac Orielau Cenedlaethol Cymru fel Amgueddfa Lofaol Genedlaethol Cymru. Bellach, saif yn uchel ar foelydd rhedynnog gogledd Gwent yn derbyn ymwelwyr i mewn yn hytrach nag anfon glo allan.

Uchafbwynt yr ymweliad yw’r daith awr o hyd dan y ddaear, dan arweiniad cyn lowyr, sy’n mynd â chi i lawr yn y gawell i gerdded ar hyd y llwybrau tanddaearol, trwy ddrysau aer, stablau a pheiriandai a godwyd gan genedlaethau o lowyr. Ar yr wyneb cewch edrych ar adeiladau’r lofa - y peiriandy weindio, gweithdy’r gof a’r baddonau pen-pwll lle cewch ddysgu rhagor am hanes y glo a’r gwaith o’i dynnu o berfeddion y ddaear.